Inwigilowany świat w dokumentach na Docs Against Gravity

Zaufanie to cnota, która jest towarem deficytowym w XXIw. i wkrótce stanie się najbardziej pożądaną cechą. Taką tezę stawia jeden z prognostów trendów w dokumencie Orn Marino Arnsona i Porkella Hardsona ?Tworzyć trendy?. W świetle takich założeń i rozwijającego się globalizmu oraz konsumpcjonizmu przyszłość rysuje się w ponurych barwach. Nieprzerwana obserwacja, ciągłe bombardowanie reklamami, mania nabywania oraz paranoja troski o bezpieczeństwo stały się jednym z dominujących tematów dokumentów prezentowanych na Docs Against Gravity.

Świat dotychczas nam znany przestaje istnieć, zmienia się niespostrzeżenie na naszych oczach, a kształt przyszłości jest w naszych rękach. W sekcji ?Życie pod nadzorem? znalazły się takie filmy jak ?Citizenfour? Laury Poitras czy ?Uwaga! Drony? Tonje Hessena Schei obnażające obłudę działań władzy, która bez mrugnięcia okiem zaprzecza obserwowaniu obywateli czy uskutecznianiu ataków bezzałogowych maszyn na cywili w Pakistanie. Oba dokumenty flagową twarzą kłamstwa i unikania tematu czynią prezydenta USA Baracka Obamę, który odcinał się od kontrowersyjnych działań administracji Busha (choćby więzienie w Guantanamo), głosząc przestrzeganie konstytucyjnego prawa do prywatności. Choć głosi politykę prawdy i skupia się na walce z terroryzmem, wcale nie jest lepszy od swojego poprzednika.

Nagrodzony Oscarem ?Citizenfour? przygląda się postaci Edwarda Snowdena, który jako pracownik NSA przez zaszyfrowane wiadomości skontaktował się z dokumentalistką Laurą Poitras, aby kilka miesięcy później w hongkongskim pokoju w rozmowie z Glennem Greenwaldem (felietonista Guardiana) ujawnić tajne dane o inwigilowaniu amerykańskich obywateli oraz wielu osobistości z Europy. Rząd Stanów Zjednoczonych gromadzi informacje, który w znaczący sposób naruszają swobody obywatelskie. Choć głośny temat większości z nas był znany, a z dokumentu dowiemy się niezbędnych informacji, to dla Poitras ważniejsza wydaje się motywacja Snowdena. Bacznie przygląda się postaci, poszukując uzasadnienia jego działań, które są dużym niebezpieczeństwem jak dla utopijnego idealisty. Co nim powoduje? Czy można pokonać strach w trosce o ujawnienie prawdy? Snowden jawi się współczesnym superbohaterem, który choć nie walczy wręcz, to staje w obronie nieświadomej większości.

Równie negatywnie zostaje przedstawiana administracja USA w ?Uwaga! Drony?. Wykorzystując luki prawne przy pomocy CIA, kieruje misjami bezzałogowych dronów latających nad terytorium Pakistanu, a szczególnie Waziristanu uważanego za siedzibę członków Al-Kaidy. Sprawia, że giną tysiące bezbronnych osób.  Naloty maszyn mają służyć do identyfikacji i likwidacji terrorystów, lecz wojskowe misje wyglądają sprawnie tylko na papierze. W atakach giną również cywile: dzieci i kobiety, a wiele z celów nie otrzymuje stuprocentowej identyfikacji. Gdzie jest granica w podejmowaniu decyzji o życiu i śmierci osób znajdujących się po drugiej stronie kuli ziemskiej? Dokument skupia się przede wszystkim na walce pakistańskich ofiar o swoje prawa, zadośćuczynienie amerykańskiego rządu oraz zaprzestanie ataków dronów, ale porusza również temat ludzi operujących tymi maszynami. Jakie konsekwencje niesie za sobą zabijanie na odległość? W jaki sposób armia rekrutuje operatorów dronów? Zmilitaryzowanie świata, inwestycje wojska w rozwój gier, przyglądanie się wytrawnym graczom to wszystko stanowi część większego planu. Niestety nie zapewnia bezpieczeństwa, ale stwarza możliwość do precedensowego łamania podstawowych praw ludzi.

?Globalna wioska zakupów? Ulli Gladik nie szczędzi krytycznych uwag odnośnie współczesnej kultury wielkich centrów handlowych, które gromadzą setki ludzi, odbierając sens istnienia centrom małych miast. Galerie handlowe stają się samoistnymi państwami, gromadząc nie tylko sklepy, ale również restauracje, kina i mini centra rozrywki. Ogromne inwestycje są skrzętnie zaplanowanymi działaniami, które stopniowo zbierają poparcie dla swoich projektów. W ostatnich latach w Austrii i Niemczech powstały dynamicznie rozwijające się galerie. Rozwijanie się rynku zwiększyło inwestycje we wschodniej Europie, tworząc kulturę i zwyczaj zakupów. Gladik zwraca uwagę na pozorność i ulotność tego świata, który opiera się na pieniądzach i zainteresowaniu klientów. Wysycenie rynku i coraz mniejsze zarobki prowadzą do dekonstrukcji obecnej sytuacji i poszukiwania nowych ścieżek przyciągnięcia nastawionych na posiadanie dóbr ludzi.

Połowa 12.edycji Dogs Against Gravity już za nami, a bogactwo prezentowanych dokumentów nie pozwala na zwolnienie tempa. Choć w obranej przeze mnie ścieżce oglądania wizja przyszłości nie maluje się w jasnych barwach, to wciąż pozostaje nadzieja w ponadprzeciętnych jednostkach, podążających za swoimi wewnętrznym głosem rozsądku, że świat może być lepszy. Czy doczekamy się kolejnych Snowdenów, którzy postanowią otworzyć oczy społeczeństwu i jasno będą głosić to, czego wszyscy po cichu się domyślają? Największy festiwal filmów dokumentalnych w Polsce generuje wiele pytań i nie daje łatwych odpowiedzi. Ta intelektualna przygoda potrwa jeszcze do niedzieli w kinach: Kinoteka, Luna i Nova Praha. Zapraszam, a ja ponownie zanurzam się w czeluście kinowej sali.


Brak ocen
Prosimy zaczekać ...
Voting is currently disabled, data maintenance in progress.

Dodaj komentarz